Кьилин меню ахъаюн

Кизилюрт район (урусКизилюртовский район) — Урусат Федерациядин Дагъустан республикада авай муниципалитетдин район.

Муниципалитетдин район
Кизилюрт район
урусКизилюртовский район
Уьлкве
Урусат
Федерациядин субъект
Дагъустан
Администрациядин юкь
Кизилюрт шегьер
Къенепатан паюнар
14 муниципалитетар акатзава
Райондин кьил
Шабанов Магомед Гаджиевич
Бине кьунва
Майдан
524 км²
Агьалияр
67 871 кас (2015)
Миллетар
Динар
Кизилюрт район

Дагъустандин картадал Кизилюрт район

Сятдин чӀул
Автомобилдин код
05
Код ОКТМО
82626000

Администрациядин юкь — Кизилюрт шегьер я.

Къене авайбур

ГеографияДуьзар хъувун

Район Дагъустан Республикадин юкьван пата ала. Хасавюрт, Бабаюрт, Кумторкъала, Къазбек ва Буйнакс районрихъ галаз са сергьятра ава.

Райондин чилерин майдан — 524 км² я.

ТарихДуьзар хъувун

ДАССР-дин Лап кьилин Советдин Президиумдин 5.07.1944 тарихдин къарардалди, Кумторкъала райондин тIвар дегишарна, администрациядин юкь Кизилюрт шегьердиз тухуналди ва Капчугайни Экибулак хуьруьнсоветар Буйнакск райондив вугуналди Кизилюрт район арадал гъанвай. 1963 йисуз район терг авуна чилер Хасавюрт райондик кутунай. 1966 йисуз район виликан сергьятра гуьнгуьна хутунай. 1992 йисуз райондин рагъэкъечIдай пад чара авуна Кумторкъала район арадал гъанвай.

АгьалиярДуьзар хъувун

Йисариз килигна Кизилюрт райондин агьалийрин дегиш хьунин динамика (Кизилюрт шегьер квачиз):

Йис 2002 2011 2012 2013 2014 2015
Агьалияр 70 440 [1] 63 016 [2] 63 789 [3] 65 079 [4] 66 585 [5] 67 871 [6]

2002 йисан Вири Урусатдин агьалияр сиягьдиз къачунин нетижайрин малуматриз килигна, Кизилюрт райондин миллетрин сиягь [7]:

Халкь Кьадар,
кас
Пай
вири агьалидикай, %
аварар 58 101 82,48 %
              • аварар 53 773 76,34 %
               • дидояр 2 143 3,04 %
              • андияр 2 010 2,85 %
                 • гунзибар 128 0,18 %
                  • тиндалар 19 0,03 %
                     • хваршинар 17 0,03 %
къумукьар 8 103 11,50 %
чеченар 1 894 2,69 %
яхулар 1242 1,76 %
даргияр 431 0,61 %
урусар 245 0,35 %
лезгияр 99 0,14 %
муькуьбур 67 0,50 %
вири санлай 70 440 100,00 %

Администрациядин паюнарДуьзар хъувун

Райондик 13 муниципалитетдин образование (хуьруьнсоветар) акатзава [8].

Кизилюрт райондин хуьруьнсоветар ва абурук акатзавай хуьрер, (къалин шрифтдив администрациярин юкьвар къалурнава);

  1. «Акнада» хуьруьнсовет — Акнада
  2. «Гельбах» хуьруьнсовет — Гельбах
  3. «Кироваул» хуьруьнсовет — Кироваул
  4. «Комсомольское» хуьруьнсовет — Комсомольское
  5. «Кульзеб» хуьруьнсовет — Кульзеб
  6. «Миатли» хуьруьнсовет — Миатли
  7. «Агъа Чирюрт» хуьруьнсовет — Агъа Чирюрт
  8. «ЦIийи Чиркей» хуьруьнсовет — ЦIийи Чиркей
  9. «Султан-Янги-Юрт» хуьруьнсовет — Султан-Янги-Юрт
  10. «Чонтаул» хуьруьнсовет — Чонтаул
  11. «Зубутли-Миатли» хуьруьнсовет — Зубутли-Миатли, ЦIийи Гадари
  12. «Нечаевка» хуьруьнсовет — Нечаевка, Мацеевка
  13. «Стальское» хуьруьнсовет — Стальское, Шушановка

БаянарДуьзар хъувун

ЭлячIунарДуьзар хъувун